wat is een maagzweer ?

Een vraag van Kim Greving

Wat is een maagzweer ?

Een maagzweer (Latijn: ulcus ventriculi of ulcus pepticum) is een zweer in de maagwand. Het slijmvlies is beschadigd en door de inwerking van maagzuur, verterende enzymen en soms ook van de bacterie Helicobacter pylori, geneest deze wond slecht.

Prikkelende stoffen zoals pijnstillers (NSAID's) en alcohol kunnen een rol spelen in het ontstaan. De combinatie met bloedverdunners of prednisolon vergroot het risico op verergering van de zweer of bloedingen. In normale situaties is de maagwand door het beschermende maagslijmvlies hiertegen bestand. Ook roken en het gebruik van weinig fruit is geassocieerd met een verhoogde kans op het ontstaan van maagzweren. Een vaak gehoorde opvatting is dat een maagzweer het gevolg is van stress, maar dit is niet aangetoond.

Behalve pijn komen als klachten voor:

• zuurbranden;
• veel oprispingen;
• speekselvloed;
• trage stoelgang.

Lijders aan een zweer kunnen bepaalde stoffen, zoals alcohol, koffie en scherpe kruiden vaak slecht verdragen.

De behandeling :

Vroeger werd een maagzweer met langdurige papdiëten en diverse typen maagoperaties (Billroth I en II, hoog-selectieve vagotomie) behandeld. Sinds de jaren tachtig van de vorige eeuw zijn er echter een aantal medicamenten ontwikkeld, aanvankelijk de H2-antagonisten cimetidine en ranitidine, later de nog effectievere protonpompremmers zoals omeprazol en pantozol, die een ware revolutie teweegbrachten in de behandeling van de maagzuurgerelateerde aandoeningen. Door deze medicamenten slaat de balans tussen verdere aantasting van de maagwand en de natuurlijke genezingstendens vaak snel naar de goede kant door. Maagoperaties zijn tegenwoordig hoogst zeldzaam.

complicaties

Een ernstige complicatie, die vroeger wel maar tegenwoordig nauwelijks meer wordt gezien is het doorbreken ('perforeren') naar de buikholte, wat een buikvliesontsteking (peritonitis) kan veroorzaken. Een andere complicatie is maagkanker, hoewel ook daarop de kans klein is. Er zijn aanwijzingen dat de helicobacter pylori in die gevallen verantwoordelijk is. Als de patiënt een hogere leeftijd heeft dan 45 jaar, wordt vaak gastroscopie uitgevoerd. Dat gebeurt zeker als de klachten niet afnemen na medicinale behandeling.